1/7/2008
1. Trong mấy tuần qua tôi đã quan tâm đến bản quyền (license) của các phần mềm. Lúc đi học tôi đã học không được kỹ và tin học thay đổi cũng quá nhanh nên dẫn đến ngộ nhận rất nhiều.

2. Tôi đã hỏi và chia sẻ với nhiều người thì có nhiều thái cực hiểu phần mềm tự do (free software) như:

- Phần mềm tự do rồi thì cứ thoải mái sử dụng và sao chép cả nguồn lẫn tệp chạy.

- Rất nhiều không hiểu và hiểu lơ mơ về vấn đề này và không hiểu GPL2, GPL3 là gì.

- Người thì cực đoan cứ phần mềm tự do khi khai thác phải công bố cả mã nguồn lẫn, mã sử dụng công khai.

3. Sau khi tôi đã tham khảo tài liệu thì mới hiểu ra rằng mỗi phần mềm dù Free hay không họ đều có giấy phép bản quyền kèm theo. Điều này dẫn đến rất nhiều phần mềm có giấy bản quyền khác nhau.

4. Đa số mã nguồn mở đều áp dụng giấy bản quyền GPL2 ví dụ như Linux chẳng hạn.

5. Khi tôi đi làm chương trình soạn thảo TeX không hiểu nhiều giấy phép bản quyền như trên và đã không hiểu tai sao có phần mềm như Winshell lại không công bố mã nguồn, rồi Pctex, Winedt thương mại hản hoi có dùng mã nguồn mở thư viện Scintilla mà hợp pháp và được công nhận.

6. Chính vì hiểu biết non nớt nên tôi đã bám vào các điều trên để làm chương trình và an ủi mình làm cho mình và cho bạn bè, chứ không tôi cũng chẳng bỏ công ra làm gì.

7. Nhưng tôi đã tìm hiểu lại thì không phải chương trình mã nguồn mở nào cũng áp dụng GPL2 là phải công bố mã nguồn khi công bố. Scintilla đã có license riêng và không đòi hỏi điều đó. Như vậy kèm với Scintilla có hệ soạn thảo nguồn mở ví dụ cũng theo bản quyền này, mà chỉ cần ghi thông báo là đủ.

8. Tôi đã tham khảo rất nhiều chương trình mã nguồn mở, mỗi chương trình đều có thế mạnh khác nhau và đa dạng, nhưng đều dùng thư viện Scintilla. Để kiểm nghiệm lại và đồng thời cũng là xin phép các tác giả đó, tôi đã gửi thư hỏi, trong trang Web của Florian Balmer có hàng loạt phần mềm mã nguồn mở với giấy phép bản quyền riêng và đúng như dự đoán tôi nhận được thư trả lời (xin chép nguyên văn ra đây):
Người gửi: "Florian Balmer" <florian.balmer@gmail.com>
Người nhận: "Nguyen Huu Dien" <huudien@vnu.edu.vn>
Ngày: 30/06/2008 03:38 Chiều
Tiêu đề: Re: license


Your software must include my copyright message in the binary format
and the documnetation files, and you must include my "License.txt"
file with your package. You are allowed to distribute binary only
formats, but I do highly encourage you to release your version as open
source, as I find this is much more transparent and trustful.

Please send me a link to your software when it's ready.

--Florian

On Sun, Jun 29, 2008 at 1:37 PM, Nguyen Huu Dien <huudien@vnu.edu.vn> wrote:
>
> Dear Sir, Florian Balmer,
>
> I want to create new free software, which uses some your components of
> Notepad2. I implement the license
> Notepad2 Copyright (c) 2004-2008 Florian Balmer
> But, could I distribute free only binary format my application (no with
> source code)?
> Since the license of Scintilla is also rule, I thinks so.
>
> Thank you
>
> Nguyen Huu Dien
> Center for High Performance Computing
> Hanoi University of Science, Vietnam National University
> 334 Nguyen Trai, Thanh xuan, Hanoi, Vietnam
> Tel. Office: (84 - 4) 557 2869
> Tel. Home: (84 - 4) 641 8848
> Mobile : 0989061951


9. Một số thư khác nữa tôi cũng nhận được và yên tâm thực hiện công việc của mình. Như vậy VieTeX sẽ dừng kết hợp với Visualtex sau bản 2.5 (trừ trường hợp tôi thỏa thuận lại với tác giả của chương trình này).

10. VieTeX thế hệ mới sẽ được phát triển thành phần mềm tự do không công bố mã nguồn (có thể để tránh hiểu nhầm nó sẽ được mang tên khác) chạy trên Window XP và Vista, có khả năng trên cả Linux.

11. Chương trình sẽ được thiết kế lại và cài đặt theo các mô dul riêng, như công cụ lệnh TeX, Gói trắc nghiệm tự động, Tra cứu câu mẫu, Thiết lập gõ tắt, ...

12. Để có phiên bản mới phải mất rất nhiều thời gian và sức lực. Vậy các bạn hãy tạm dùng VieTeX nếu các bạn thích, nếu có khó khăn gì cứ Mail trực tiếp cho tôi.

13. Do lý do khác nhau tôi có thái độ trao đổi với nhiều người không hay lắm, hãy tha thứ cho tôi vì tính cố chấp. Nhân đây cảm ơn tất cả các bạn sử dụng VieTeX và giới thiệu VieTeX với mọi người. Tôi cố gắng đáp ứng lòng mong mỏi của các bạn: người VieTNam cũng có biết chút ít về thuật toán và ứng dụng nó.

28/06/2008

VieTeX khởi đầu là dành cho tôi trong công việc, rồi cũng có một số người quan tâm và tôi chia sẻ vô tư với các bạn của mình. Tôi không bắt ép ai dùng và hoàn toàn miễn phí và chương trình đang phát triển, cũng còn nhiều khiếm khuyết vì chương trình chỉ cho cá nhân mà. Đến lúc rồi cũng phải dừng lại, điều này cũng không biết trước được. Những ngày mới bắt đầu rất khó khăn và may rủi khi khai thác một số mã nguồn như tôi đã nói và không dấu diếm gì. Để không áy náy khi các bạn dùng chương trình này tôi sẽ công bố mã nguồn. Nhưng trang web của tôi thì không ổn định và chẳng có tính pháp lý gì. Tôi đã đang hỏi và đăng kí một số trang web mã nguồn mở cho đàng hoàng mà nghĩ khó quá và tôi có thì giờ vận hành không? Tôi đang tìm hiểu sourceforge.net và thấy rắc rối quá. Tôi sẽ công bố mã nguồn những phiên bản ổn định rồi để các bạn tham khảo và phát triển thêm, nói phiên bản cho to tát vậy chứ có tiêu chuẩn nào đâu. Hè này có thời gian tôi sẽ làm việc này, cùng lắm thì tôi đặt tai đây. Những ai còn thích phần mềm cứ trao đổi với tôi với tư cách cá nhân. Còn trợ giúp về TeX và các vấn đề Toán, Tin các bạn cứ Mail cho tôi. Trang Web này nếu tôi không vào bảo dưỡng thì họ đặt quảng cáo rất nhiều, các bạn đừng ngạc nhiên khi tôi đi vắng khoảng 1 tuần thì chẳng còn ra trang web nữa. Tôi không muốn lạm dụng cơ quan nên đành chịu vậy, địa chỉ chỗ cơ quan cũng ngắt bất kỳ lúc nào. Tôi còn vài năm nữa về hưu chẳng ham muốn công trạng gì nhờ VieTeX và mang tiếng, lúc ấy lại có chương trình của người khác và trên thế giới thiếu gì. Có phải bây giờ tôi mới dùng TeX đâu, hàng chục năm về trước tôi vẫn sống khỏe đó sao? Nhưng giúp được ai điều gì phải lẽ tôi cố gắng và vô tư.